F1 Fulfill B2C
فرآیندهای مرتبط با بازرگانی انجام‌شده بین کسب‌وکارها و مصرف‌کنندگان نهایی. سفارش‌های مشتریان می‌توانند از طریق ارسال مستقیم یا دریافت توسط مشتری تکمیل شوند. اندازه سفارش در B2C عموماً کوچک‌تر و دارای اقلام کمتری در هر سفارژ نسبت به سفارش‌های B2B است.
۳ زیردامنه تخصصی
۱۲ بازیگر اصلی
۲۴ فرآیند کلیدی
flowchart TB classDef activity fill:#AFDAFD,stroke:#6c8ebf,stroke-width:2px,color:#000880 classDef doc fill:#0565b3,stroke:#6c8ebf,stroke-width:2px,color:#ffffff 43@{ label: " F1.1 دریافت محصول B2C از منبع یا تبدیل "} class 43 activity 44@{ label: " F1.10 مونتاژ یا نصب محصول "} class 44 activity 45@{ label: " F1.11 دریافت اثبات تحویل یا پذیرش مشتری "} class 45 activity 46@{ label: " F1.2 دریافت سیگنال سفارش "} class 46 activity 47@{ label: " F1.3 برداشت محصول "} class 47 activity 48@{ label: " F1.4 بسته‌بندی محصول "} class 48 activity 49@{ label: " F1.5 آماده‌سازی محصول "} class 49 activity 50@{ label: " F1.6 زمان‌بندی حمل و نقل "} class 50 activity 51@{ label: " F1.7 اطلاع‌رسانی و تأیید پنجره حمل "} class 51 activity 52@{ label: " F1.8 بارگیری وسیله نقلیه و تولید سند حمل "} class 52 activity 53@{ label: " F1.9 حمل محصول "} class 53 activity 2@{ shape: doc, label: "محصول آماده برای حمل به مشتری یا انبارش"} class 2 doc 4@{ shape: doc, label: "موجودی رزرو شده و تاریخ تحویل/در دسترس بودن برنامه‌ریزی شده"} class 4 doc 5@{ shape: doc, label: "محصول برداشت شده و آماده برای بسته‌بندی / حمل"} class 5 doc 6@{ shape: doc, label: "محصول بسته‌بندی / کیت شده و آماده برای حمل"} class 6 doc 7@{ shape: doc, label: "محصول آماده‌سازی شده برای انتقال به مکان تحویل"} class 7 doc 8@{ shape: doc, label: "سفارش مشتری"} class 8 doc 11@{ shape: doc, label: "برنامه حمل و نقل"} class 11 doc 12@{ shape: doc, label: "محموله‌های تأیید شده"} class 12 doc 13@{ shape: doc, label: "زمان بارگیری تأیید شده از ارائه‌دهنده حمل و نقل"} class 13 doc 14@{ shape: doc, label: "محصول با مستندات بر روی وسیله نقلیه بارگیری شد"} class 14 doc 15@{ shape: doc, label: "حمل محصول"} class 15 doc 16@{ shape: doc, label: "محصول حمل شده"} class 16 doc 17@{ shape: doc, label: "محصول مونتاژ یا نصب شده"} class 17 doc 18@{ shape: doc, label: "پذیرش مشتری"} class 18 doc 25@{ shape: doc, label: "سفارش درون شرکتی"} class 25 doc 1@{ shape: doc, label: "محصول منتقل شده از منبع"} class 1 doc 3@{ shape: doc, label: "دریافت سفارش مصرف‌کننده"} class 3 doc 9@{ shape: doc, label: "سفارش مستقیم مشتری"} class 9 doc 10@{ shape: doc, label: "برنامه تامین و تکمیل"} class 10 doc 33@{ shape: doc, label: "رسید"} class 33 doc 172@{ shape: doc, label: "تصمیم قطعی تعیین تکلیف"} class 172 doc 273@{ shape: doc, label: "محصول انتقال‌یافته"} class 273 doc 306@{ shape: doc, label: "محصول بسته‌بندی شده"} class 306 doc 43 --> 2 46 --> 4 47 --> 5 48 --> 6 49 --> 7 46 --> 8 50 --> 11 51 --> 12 51 --> 13 52 --> 14 53 --> 15 53 --> 16 44 --> 17 45 --> 18 46 --> 25 1 --> 43 2 --> 46 2 --> 48 3 --> 46 4 --> 47 5 --> 48 6 --> 49 7 --> 50 8 --> 50 9 --> 50 10 --> 50 11 --> 51 12 --> 52 13 --> 52 7 --> 52 14 --> 53 15 --> 44 16 --> 44 17 --> 45 33 --> 43 33 --> 49 172 --> 43 273 --> 43 306 --> 48

F1.1 دریافت محصول B2C از منبع یا تبدیل

فعالیت‌های مرتبط با دریافت محصولات B2C از فرآیندهای تأمین یا تبدیل، مانند دریافت محصول، تأیید و بررسی، ثبت رسید دریافت محصول، تعیین مکان انبارش، انبارش محصول و ثبت مکان آن در انبارهای سازمان. ممکن است این فرایند شامل بازرسی کیفیت نیز باشد.
  • تحویل‌گیری کالا از خط تولید یا تأمین‌کننده
  • بازرسی کیفی و کمی محموله‌های ورودی
  • ثبت کالا در سیستم انبارداری (WMS/ERP)
  • تعیین محل انبارش (چیدن در قفسه)
  • فروشگاه‌های اینترنتی (دیجی‌کالا، بامیلو)
  • شرکت‌های پخش مویرگی (پخش البرز، پخش رضایت)
  • انبارهای شرکت‌های تولیدی مصرفی (پگاه، کاله)

این فرایند درون سازمانی به شمار می آید. در صورتی که محل نگهداری کالاهای خاصی از منظر حاکمیتی مهم باشد، باید تغییر مکان کالا در سامانه شبکه زنجیره تامین ثبت شود. همچنین ممکن است در مواردی نیاز باشد نتیجه کنترل کیفیت در شبکه زنجیره تامین ثبت شود.

F1.10 مونتاژ یا نصب محصول

فرآیند آماده‌سازی، تأیید، نصب و اعتبارسنجی محصول در محل مشتری (در صورت نیاز) . محصول پس از اعتبارسنجی کاملاً عملیاتی و آماده استفاده می‌شود.
  • هماهنگی با مشتری برای زمان نصب
  • اعزام تیم فنی به محل مشتری
  • نصب و راه‌اندازی محصول
  • آموزش کار با محصول و دریافت تأییدیه نصب
  • شرکت‌های فروش لوازم خانگی (گلدیران، اسنوا)
  • فروشگاه‌های مبلمان و دکوراسیون (اخوان)
  • شرکت‌های تجهیزات پزشکی (تجهیز بیمارستان‌ها)

این فرایند باید در سامانه ثبت شود و گارانتی کالا فعال شود.

F1.11 دریافت اثبات تحویل یا پذیرش مشتری

فرآیند دریافت، ثبت و مدیریت تأییدیه‌های رسمی مبنی بر تحویل موفقیت‌آمیز کالا یا خدمت به مشتری و قبول آن از سوی مشتری.
  • دریافت امضای مشتری بر روی بارنامه یا اپلیکیشن
  • ثبت نهایی وضعیت سفارش به عنوان "تحویل شده"
  • ارسال کد رهگیری و تأیید تحویل به مشتری
  • برگشت کالا به انبار در صورت عدم موفقیت در تحویل
  • پلتفرم‌های آنلاین (اسنپ‌باکس)
  • شرکت‌های پست و پیک (پست جمهوری اسلامی، تیپاکس)
  • فروشگاه‌های زنجیره‌ای (رفاه، شهروند)

این فرایند باید در سامانه ثبت شود و به منزله تحویل کالا به مشتری خواهد بود.

F1.2 دریافت سیگنال سفارش

فرآیند شناسایی موجودی در دسترس و موجودی برنامه‌ریزی‌شده و رزرو آن برای سفارش‌های مشخص است. این فرآیند همچنین شامل تعیین و زمان‌بندی تاریخ تحویل می‌شود. در صورتی که مشتری شخصاً سفارش را تحویل بگیرد، به جای تاریخ تحویل، تاریخ آماده شدن سفارش مشخص می شود.
  • ثبت سفارش مشتری در سیستم
  • بررسی موجودی انبار (موجود در دسترس)
  • رزرو موجودی برای سفارش مشتری
  • اعلام تاریخ آماده‌سازی به مشتری
  • فروشگاه‌های اینترنتی (دیجی‌کالا)
  • مراکز تماس شرکت‌ها (ایرانسل، همراه اول)
  • واحد فروش شرکت‌های تولیدی (ایران خودرو)

این فرایند درون سازمانی تلقی می شود. کالاهایی که در بخشی از شبکه زنجیره تامین به عنوان بازار عرضه محصولات عرضه شوند، این فرایند را به طور کامل طی خواهند کرد.

F1.3 برداشت محصول

فرآیند برداشت یا گردآوری (Picking) محصولات از محل‌های ذخیره‌سازی در انبار، بر اساس سفارشات مشتری یا درخواست‌های انتقال داخلی.
  • دریافت لیست برداشت (Pick List) از سیستم
  • برداشت فیزیکی کالا از قفسه‌ها (با لیبل‌خوان)
  • تأیید و ثبت برداشت در سیستم
  • انتقال کالا به منطقه بسته‌بندی
  • مراکز پردازش سفارش (انبار دیجی‌کالا در پرند)
  • انبارهای شرکت‌های پخش (پخش هجرت)
  • انبارهای دارویی (شرکت پخش البرز)

این فرایند درون سازمانی تلقی می شود، اما وضعیت سفارش می تواند در سامانه ثبت شود.

F1.4 بسته‌بندی محصول

فعالیت‌های مرتب‌سازی (سورتینگ) و ترکیب محصولات، بسته‌بندی (پکینگ) یا کیت‌سازی (kitting) آن‌ها، الصاق برچسب‌ها و بارکدها، و انتقال محصولات به محل بارگیری است.
  • آماده‌سازی جعبه و کارتن مناسب برای محصول
  • درج فاکتور، برچسب و بارکد روی بسته
  • پر کردن بسته با محصولات سفارش داده شده
  • انتقال بسته به منطقه حمل و نقل
  • شرکت‌های بسته‌بندی و کارتن‌سازی
  • واحد بسته‌بندی فروشگاه‌های اینترنتی
  • خطوط بسته‌بندی شرکت‌های تولیدی

این فرایند درون سازمانی تلقی می شود، اما وضعیت سفارش می تواند در سامانه ثبت شود.

F1.5 آماده‌سازی محصول

فرآیند انتقال محصولات بسته‌بندی‌شده یا منابع خدماتی به یک مکان نگهداری موقت به منظور انتظار برای ارسال به محل تحویل است. محصولات ساخته‌شده بر مبنای سفارش (made to order) ممکن است در مکان نگهداری باقی بمانند تا بر اساس سفارش مرتبط مشتری، آماده حمل یا انتقال شوند.
  • نگهداری موقت محصولات بسته‌بندی شده
  • انتظار برای تکمیل سفارش یا رسیدن وسیله نقلیه
  • سازماندهی محموله‌ها بر اساس مسیر و زمان حمل
  • انبارهای صادراتی (مناطق ویژه اقتصادی)
  • شرکت‌های تولیدی با محصولات سفارشی (ساخت سفارشی)
  • انبارهای موقت در بنادر و گمرکات

این فرایند درون سازمانی تلقی می شود، اما وضعیت سفارش می تواند در سامانه ثبت شود.

F1.6 زمان‌بندی حمل و نقل

فرآیند مرتبط با برنامه‌ریزی تحویل مستقیم محصولات به مشتریان نهایی از طریق هماهنگ کردن چند مکان تحویل با هم و هماهنگی مسیرها و رانندگان است. این فرآیند شامل برنامه‌ریزی مسیر و زمان‌بندی تحویل می‌شود.
  • برنامه‌ریزی مسیرهای تحویل (Route Planning)
  • تخصیص خودرو و راننده به سفارشات
  • بهینه‌سازی مسیرها برای کاهش هزینه و زمان
  • تهیه برنامه زمان‌بندی تحویل (Delivery Schedule)
  • شرکت‌های حمل و نقل (حمل و نقل سامان، کشتیرانی جمهوری اسلامی)
  • واحد لجستیک شرکت‌های بزرگ (فولاد مبارکه)
  • اپلیکیشن‌های حمل بار (باربران آنلاین)

این فرایند نقطه اتصال زیست بوم زنجیره تامین با زیست بوم لجستیک به شمار می آید. تمامی شرکت هایی که به نوعی نقش فروشنده محصول را بازی می کنند از این فرایند استفاده خواهند کرد.

F1.7 اطلاع‌رسانی و تأیید پنجره حمل

فرآیند مرتبط با به‌روز نگه داشتن مشتریان در مورد وضعیت سفارش‌شان و همکاری با مشتری برای تعیین زمان و مکان تحویل محصول به‌صورت توافقی و مورد قبول هر دو طرف است.
  • ارسال پیامک یا نوتیفیکیشن به مشتری
  • هماهنگی تلفنی برای تعیین محدوده زمانی تحویل
  • تأیید نهایی زمان تحویل توسط مشتری
  • فروشگاه‌های اینترنتی (ارسال پیامک زمان تحویل)
  • شرکت‌های توزیع کالاهای سنگین (لوازم خانگی)
  • سرویس‌های تحویل وقت‌دار (اسنپ اکسپرس)

این فرایند نقطه اتصال زیست بوم زنجیره تامین با زیست بوم لجستیک به شمار می آید. تمامی مشتریان از این فرایند استفاده خواهند کرد.

F1.8 بارگیری وسیله نقلیه و تولید سند حمل

فرآیند بارگیری محصولات بر روی وسایل حمل‌ونقل و صدور صورتحساب و سایر اسناد مورد نیاز. این اسناد ممکن است برای خود شرکت، مشتری، شرکت حمل ونقل و یا دولت مورد نیاز باشد. در صورتی که پیش از این، اعتبار مشتری کنترل نشده باشد می تواند در همین مرحله سنجش اعتباری مشتری انجام شود.
  • بارگیری فیزیکی محصولات روی وسیله نقلیه
  • صدور بارنامه و صورت وضعیت حمل
  • تهیه فاکتور فروش و سایر اسناد مالی
  • بررسی اعتبار مشتری (در صورت لزوم)
  • شرکت‌های باربری (تیپاکس، چاپار)
  • انبارهای خروجی شرکت‌های صنعتی (سایپا)
  • واحد صادرات شرکت‌های تجاری

این فرایند درون سازمانی تلقی می شود. بخش های صدور صورتحساب یا کنترل اعتبار ارتباط نزدیکی با زیست بوم مالیاتی و نیز شرکت های اعتبارسنجی نظیر سامانه اعتبارسنجی ایرانیان دارد.

F1.9 حمل محصول

فرآیند حمل و ارسال محصول (فیزیکی یا دیجیتال) به مشتری .
  • ارسال محصول از مبدأ به مقصد مشتری
  • ردیابی محموله در مسیر (Tracking)
  • مدیریت ناوگان حمل و نقل
  • شرکت‌های پست (پست پیشتاز)
  • شرکت‌های حمل و نقل بین‌شهری (باربری‌ها)
  • پیک‌های موتوری درون‌شهری

این فرایند نقطه اتصال زیست بوم زنجیره تامین با زیست بوم لجستیک به شمار می آید. تمامی شرکتها یا اشخاصی که به نوعی نقش فروشنده ایفا می کنند از این فرایند استفاده خواهند کرد.

مصادیق در صورت وجود